طبق آمارهای جهانی، بیماریهای قلبی-عروقی از علل اصلی مرگومیر در سراسر جهان محسوب میشوند. گرفتگی یا تنگی عروق کرونر قلب عموما جریان خون را محدود کرده و باعث بروز درد قفسه سینه، تنگی نفس یا حتی سکته قلبی میشود. در سالهای اخیر، روشهای کم تهاجمی مانند آنژیوپلاستی توانستهاند جایگزین مناسبی برای برخی موارد جراحی قلب باز شوند و روند درمان بیماران را متحول سازند. اما آنژیوپلاستی چیست، چه زمانی از آن استفاده میشود و در چه شرایطی میتواند جایگزین جراحی قلب باز باشد؟
آنژیوگرافی قلب و اهمیت آن در تشخیص
در صورت وجود علائم بیماری قلبی، پزشک باید وضعیت عروق کرونر را بهدقت بررسی کند. در این مرحله، آنژیوگرافی قلب بهعنوان یک روش تصویربرداری دقیق مورد استفاده قرار میگیرد. طی این فرآیند، ماده حاجب به درون عروق تزریق شده و با استفاده از اشعه ایکس، محل گرفتگی یا تنگی مشخص میشود. برای بسیاری از بیماران سوال است که چه زمانی آنژیوگرافی لازم است؟ در صورت بروز علائمی مانند درد شدید قفسه سینه، نارسایی قلبی مشکوک به علت ایسکمیک، تست ورزش مثبت یا سکته قلبی حاد، پزشک ممکن است آنژیوگرافی را تجویز کند.
تفاوت آنژیوگرافی و آنژیوپلاستی چیست؟
آنژیوگرافی تنها یک روش تشخیصی است و به پزشک نشان میدهد کدام عروق دچار انسداد یا تنگی هستند. اما آنژیوپلاستی یک روش درمانی محسوب میشود که طی آن، با استفاده از بالون یا قرار دادن استنت قلبی، مسیر جریان خون باز میگردد. به همین دلیل، این دو روش مکمل یکدیگرند و نمیتوان آنژیوپلاستی را بدون آنژیوگرافی انجام داد.
آنژیوپلاستی چیست و چگونه انجام میشود؟
آنژیوپلاستی، یک روش کمتهاجمی برای درمان گرفتگی عروق است. در این عمل، پزشک با استفاده از کاتتر باریکی که از شریان کشاله ران یا مچ دست وارد میشود، به محل تنگی عروق میرسد. سپس یک بالون کوچک باد میشود و مسیر جریان خون باز میگردد. در اغلب موارد، برای جلوگیری از انسداد مجدد، استنت قلبی یا فنر مخصوص در محل قرار داده میشود.
چه زمانی آنژیوپلاستی جایگزین جراحی قلب باز میشود؟
انتخاب بین آنژیوپلاستی و عمل قلب باز بستگی به شرایط بیمار، شدت گرفتگی و تعداد عروق درگیر دارد. آنژیوپلاستی معمولاً در شرایط زیر جایگزین مناسبی برای جراحی محسوب میشود:
- گرفتگی محدود به یک یا دو رگ کرونری
- بیمارانی که ریسک جراحی قلب باز در آنها بالاست
- در شرایط اورژانسی مانند سکته قلبی حاد
- بیماران مسن یا افرادی که مشکلات زمینهای دارند

مراقبتهای بعد از آنژیوپلاستی
بعد از آنژیوپلاستی چه باید کرد؟ مراقبتهای مناسب بعد از این عمل میتواند از بروز عوارض جلوگیری کند. توصیههای اصلی در این مورد عبارتند از:
- مصرف منظم داروهای ضدانعقاد و ضدپلاک
- رعایت رژیم غذایی کمچرب و سرشار از میوه و سبزیجات
- ترک سیگار و الکل
- فعالیت بدنی منظم
- مراجعه منظم به پزشک
این اقدامات بخش مهمی از مراقبتهای بعد از آنژیوپلاستی را تشکیل میدهند و رعایت آنها ضروری است. بسیاری از بیماران نگرانند که شرایط زندگیشان بعد از این عمل چگونه خواهد بود؟ واقعیت این است که زندگی بعد از آنژیوپلاستی میتواند کاملاً طبیعی باشد؛ به شرطی که بیمار سبک زندگی سالمی در پیش بگیرد و به توصیههای پزشکی پایبند بماند.
طول عمر بیماران آنژیوپلاستی
تحقیقات نشان دادهاند که اگر بیمار داروهای خود را به طور مرتب مصرف کند، سبک زندگی سالمی داشته باشد و تحت نظر پزشک باقی بماند، طول عمر بیمار، تفاوتی با سایر افراد جامعه نخواهد داشت. اما در صورت عدم رعایت توصیهها، احتمال انسداد مجدد عروق یا بروز عوارض افزایش مییابد.
عوارض آنژیوپلاستی
هرچند آنژیوپلاستی نسبت به جراحی قلب باز روشی ایمنتر محسوب میشود؛ اما بدون عارضه هم نیست. برخی از عوارض آنژیوپلاستی عبارتند از:
- خونریزی یا کبودی در محل ورود کاتتر
- انسداد مجدد عروق
- تشکیل لخته در استنت قلبی
- آسیب به عروق خونی
- واکنش آلرژیک به ماده حاجب
علت مرگ بیمار بعد از عمل آنژیوپلاستی چیست؟
در موارد نادری، بیماران ممکن است پس از این عمل دچار عوارض جدی شوند. معمولاً مرگ بعد از این عمل نادر بوده و در صورت وقوع، ناشی از عواملی مانند انسداد حاد استنت، خونریزی شدید، سکته قلبی یا اختلالات ریتم قلبی میباشد. خوشبختانه با پیشرفت تکنولوژی و مراقبتهای تخصصی، احتمال این عارضه بهطور چشمگیری کاهش یافته است.
هزینه آنژیوپلاستی قلب
یکی دیگر از مواردی که بیماران به آن توجه دارند، هزینه آنژیوپلاستی قلب است.
هزینه این عمل، بسته به نوع بیمارستان، تجهیزات مورد استفاده، نوع استنت قلبی و بیمه بیمار متفاوت خواهد بود. در کشور ما، بیمههای پایه و تکمیلی بخشی از هزینهها را پوشش میدهند. با این حال، مشاوره با مراکز معتبر به بیماران در مدیریت هزینهها و انتخاب بهترین گزینه درمانی کمک میکند.
به طور کلی، آنژیوگرافی قلب بهعنوان ابزار تشخیصی عمل میکند؛ اما آنژیوپلاستی نقش درمانی دارد و در بسیاری از بیماران میتواند جایگزین عمل قلب باز شود. شما میتوانید برای انتخاب روشهای درمانی متناسب با وضعیت خود و همچنین دریافت مشاورههای تخصصی به صورت غیرحضوری، با ما در سامانه خدمات پزشکی کانکطب تماس بگیرید.